20 leerlingen slagen voor timmeren-3

Dit schooljaar 2020-2021 zijn er een twintigtal leerlingen geslaagd voor hun keuze module restauratie timmeren.

Deze leerlingen volgde een timmer opleidingen niveau 3 bij Scalda/Bouwmensen ZuidWest.

Een masterclass voor BOL4 leerlingen.

De BOL4 leerlingen van Scalda in Vlissingen, doen in het vierde jaar een module restauratie en kregen een masterclass van Jan van de Voorden over wat zijn monumenten, waar je informatie kan halen over een monument en hoe je te werk moet gaan bij het aanvragen voor een restauratie van een monument.

Het is blokje voor blokje bij het Blauwe Bolwerk

In Zierikzee werd het Blauwe Bolwerk gerestaureerd. Het Blauwe Bolwerk vormt een restant van een historische wal uit 1621. Die wal moest  Zierikzee beschermen tegen aanvallen vanaf het water door de Spanjaarden. Het bolwerk is een brede gemetselde muur van ongeveer zeven meter hoog en zestig meter lang. De buitenwand bestaat uit blauw hardsteen.

Blauw Bolwerk te Zierikzee                                                                            Opdrachtgever:  gemeente Zierikzee.                                                                 Aannemer: Aannemersbedrijf Leenhouts, Oostburg.

Medio februari is aannemersbedrijf Leenhouts begonnen met ontmantelen van het Blauwe Bolwerk. Dat wil zeggen dat het Bolwerk blokje voor blokje wordt ontmanteld, genummerd en wordt de positie in de wal zorgvuldig in kaart gebracht. Daarna worden de blokken schoongemaakt en bekeken (daar waar nodig hersteld) of de blokken terug geplaatst kunnen worden.

Voor de Grote Blokken, die niet in zijn geheel teruggeplaatst kunnen worden, worden kleinere blokken van gemaakt om zoveel mogelijk originele blokken terug te kunnen plaatsen. Zo kan ongeveer drie kwart van de blokken teruggeplaatst worden in de wal. Voor de blokken die echt als verloren worden beschouwd, komen er nieuwe blokken uit de groeve De Gore in Wallonië België.

Bij de eerste keer dat ik op dit project kwam werd ik zo blij, ik zag ongeveer 7 medewerkers op dit project werken en het waren bijna allemaal (oud) leerlingen. Zo werken er op deze bouwplaats twee geslaagde MBO 3 leerlingen timmeren, 1 MBO 2 leerling timmeren 1 medewerker metselen die intern opgeleid wordt, (heeft MBO 2 timmeren behaald) 1 MBO 4 professional restauratie metselen en een MBO  4 stage bouwkunde.

De leerlingen vinden het allemaal wel speciaal werk, wat niet meer zo vaak voor gaat komen. Eerst de wal ontmantelen om ze goed te inspecteren, bijwerken en nummeren, om ze daarna op de grond uit te leggen. Voor de blokken die niet meer te herstellen waren kwamen er nieuwe uit België.  Voor de leerlingen een geluk bij een ongeluk, werden de landgrenzen gesloten door Covid19 en konden de Belgische steenhouders niet meer de grens over om op dit project de oude en nieuwe blokken te bewerken. Het leerbedrijf ging in overleg met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en hadden samen besloten om een deskundige van het RCE naar het project te laten komen voor een spoedcursus natuursteenbewerking met vlakke- en puntbeitel. Zo hadden de leerlingen toch maar weer iets speciaals bijgeleerd.

Na een poosje van het terugplaatsen van de blokken, kon je verschillen zien in het bewerken van het natuursteen. De een werkt wat fijner en de andere wat grover met de beitels. Dit is wat dit werk zo mooi maakt, dat alles er niet hetzelfde uit hoeft zien. Al met al vinden de leerlingen dit project speciaal en heel leerzaam.

Certificaat oriëntatie op restauratie

In het laatste kwartaal van 2019 hebben 17 BOL 4 leerlingen van Scalda Vlissingen, een module oriëntatie restauratie gedaan. De leerlingen adopteren dan een monument in hun omgeving. Ze gaan dan aan de slag met het monument waarbij ze onder andere onderzoeken hoe oud het monument is, in wat voor stijl het gebouwd is, welke functies het heeft gehad, hoe bijvoorbeeld de constructie is en wanneer er restauraties hebben plaatsgevonden. Ze doen dat onder andere in de archieven bij gemeentes of als een restauratie niet al te lang geleden is bij een aannemer of architect.  Daar maken ze een verslag van wat ze mondeling toelichten.

Eind vorig jaar was hun mondelinge toelichting, waarbij ze allemaal zijn geslaagd voor hun opdracht. Ze krijgen hiervoor een certificaat (oriëntatie op restauratie) van het ROP (restauratie Opleidings Projecten)

Masterclass houtwormconservering & balkkop restauratie

De eerstejaars niveau 3 leerlingen van Bouwmensenzuidwest/Scalda hebben een masterclass gevolgd van Traas buildingcare over houtwormconservering & balkkop restauratie.

De masterclass was in 2 delen verdeeld. In de ochtend een theorie gedeelte en in de middag een excursie naar 2 molens waar balkkop restauratie heeft plaatsgevonden.

De ochtend begon met een presentatie en uitleg door Peter Traas van Traas Building care over verschillende soorten houtaantasters (ongedierte en zwammen) wat aan/in hout voor kan komen. Hij legde uit dat houtworm meestal in het spinthout zit. Dat is het zachtere en voedzaamste gedeelte van een boom. Daarna ging hij in op de verschillende soorten houtwormen. Aan de hand van foto’s liet hij de soorten houtaantasters zien en hoe je kan zien welke houtaanstaster er in het hout zit/gezeten heeft. Je kan het zien aan de verschillen soorten gangen die ze maken en de vorm van de ontlasting (ronde of ovalen vormen bv). Nadat alle soorten ongedierte langsgekomen waren ging de uitleg over rotte balkkoppen wat veel voorkomt bij molens. Dit komt omdat veel molens steense muren hebben. Het regenwater trekt vaak in de muren en komt zo terecht in de balkkoppen. Door het vocht bestaat de kans dat de balkkoppen aangetast worden. Als er aangetaste balkkoppen zijn moeten ze verstevigd worden. Dit kan tegenwoordig met epoxyhars. Eerst wordt het aangetaste hout weggehaald, daarna worden er staven in het goede hout geboord die het hars aan het hout verbindt en daarna wordt er een bekisting gemaakt waar de epoxyhars in wordt gegoten. Daarna is de balk weer voldoende verstevigd.

Na het theoretische gedeelte kregen de leerlingen een lunch aangeboden in de kantine van Bouwmensenzuidwest. De broodjes frikandel en kroket gingen als zoete broodjes over de toonbank.

‘S Middags gingen de leerlingen 2 molens bezoeken om het werk in de praktijk te zien. De groep werd in 2en opgesplitst. De eerste groep ging eerst naar de molen de Korenbloem in Kortgene. Daar konden de leerlingen zien hoe balkkop restauratie uitgevoerd was. Tevens kregen ze uitleg van de molenaar hoe een molen werkt. De 2de groep ging eerst naar de molen De Korenhalm in ‘s Gravenpolder. Daar kregen de leerlingen te zien hoe het in zijn werk gaat om de balkkoppen te restaureren. Er werd voorgedaan hoe de staven in de balkkoppen geboord worden. In deze molen waren ook al een aantal balkkoppen gerestaureerd. Hier kon men het resultaat goed zien want in de molen in Kortgene was de epoxyhars weg getimmerd met fineer.

Na de uitleg ‘s morgens en het praktijk gedeelte ‘s middags, gingen de leerlingen met meer kennis over houtwormconservering en balkkop restauratie naar huis. Deze kennis kunnen ze gebruiken bij hun eventuele keuze voor het restauratievak.

 

VMBO van RGO Middelharnis levert 18 jongeren af die de stap gaan maken naar ‘bouwen wonen en Interieur.

Van de 22 leerlingen vierde klas Bouwen Wonen en Interieur van het vmbo RGO Middelharnis kiezen er 18 voor een start met een MBO vervolgopleiding, 2 twijfelen nog over de richting, 1 kiest voor een opleiding vrachtwagenchauffeur en 1 gaat voor een opleiding glaszetter. Volgens docent George ’t Mannetje is dit aantal kenmerkend voor de toename in interesse van jongeren voor bouwkunde.
Tijdens een gastles over restaureren en de restauratieberoepen waren de jongeren geïnteresseerd in de restauratieberoepen en de beroepsrichtingen. Coördinator ROP ZW Johan van Oosterhout vertelde tijdens de gastles over wat er allemaal komt kijken bij het restaureren van een monument. Om het de leerlingen in het ‘echt’ te laten ervaren wordt er door de ROP een excursie georganiseerd naar Restauratie Opleidingsprojecten.